Ingeblikte shit in het museum

360 | Amsterdam  |  6 april 2019 - 12:02 6 apr - 12:02

De hoogstpersoonlijke kunst van Piero Manzoni.

Hardgekookte eieren met vingerafdrukken, museumbezoekers op een sokkel, een strook papier met handtekening en als pièce de résistance ingeblikte uitwerpselen van de kunstenaar zelf. De Italiaan Piero Manzoni (1933-1963) werd er wereldberoemd mee. Kunstcriticus Hanno Rauterberg van Die Zeit noemt hem de laatste grote avant-gardekunstenaar van de vorige eeuw. Rauterberg plaatst Manzoni in de traditie van Marcel Duchamp: ‘Niet alleen een kurkentrekker of een urinoir, maar desnoods de hele wereld kan kunst zijn. Manzoni omarmde de omgeving als kunstwerk en wist zich met zijn zelfspot extra te onderscheiden.’

Manzoni’s kunst geldt nog altijd als uiterst controversieel, met behalve de negentig gesigneerde blikjes poep (inmiddels honderdduizenden dollars waard) onder de merknaam Merda d’artista, ook grote, witte, door hem zelf opgeblazen ballonnen. Op de Amerikaanse cultuursite All That’s Interesting betoogt William DeLong dat Manzoni hiermee de opvatting doorvoerde dat kunst vooral persoonlijke elementen moet bevatten: ‘Persoonlijker dan poep en adem kon hij het niet bedenken.’ DeLong haalt ook het verhaal van Manzoni’s vader aan, die steevast beweerde dat zijn zoon ‘alleen maar shit produceerde’.

De Britse kunstenaar Gavin Turk vertelt in The Guardian hoe hij zich van begin af aan door Manzoni heeft laten inspireren, omdat hij materiaal als een fase binnen het artistieke spel beschouwde. ‘De platonisch witte ruimte van een kunstgalerie betekende voor hem een vertrekpunt. Daar ging hij vervolgens niet op canvas aan de slag, maar op een ondergrond van veren, vilt, vacht, dons, stro en piepschuim.’ Volgens Wall Street International Magazine streefde Manzoni met zijn werk Achrome uit 1958 naar een integraal neutraal oppervlak waarop iedere associatie met een beeld of een voorwerp is uitgebannen. ‘Door het te ontdoen van inhoud en fysieke componenten blijft niet meer dan een puur wit oppervlak over.’

‘Manzoni in Holland’: tot 2 juni in het Stedelijk Museum Schiedam, ook met werk van onder meer Armando, Yves Klein, Marina Abramovic en Wim T. Schippers.

» Lees meer Gerecenseerd

Plaats een reactie