Paaien met donaties, investeringen en beloften

The New York Times / 360  | 24 februari 2019 - 16:0024 feb - 16:00

Huawei, de grootste telecomfabrikant ter wereld, die ervan wordt beschuldigd zich te lenen voor spionage door de Chinese overheid, probeert al vijftien jaar bij Europese overheden in het gevlij te komen met een uitgekiende lobby, beloften van nieuwe banen en investeringen in onderzoek.

» Lees dit artikel in de Reader

Wie bij Huawei gaat werken, krijgt boeken uitgedeeld over wat het bedrijf allemaal heeft bereikt. Over het succes van de Chinese telecomgigant in Europa bijvoorbeeld. Zo is er een hoofdstuk gewijd aan alles wat Huawei’s werknemers hebben gedaan om Europese telecombedrijven als klant binnen te slepen en ze apparatuur te verkopen die nu de ruggengraat van de mobiele netwerken vormt. Wat in die boeken nauwelijks wordt belicht, is de subtiele wijze waarop het bedrijf de afgelopen vijftien jaar ook heeft getracht bij Europese overheden in het gevlij te komen met een uitgekiende lobby, beloften van nieuwe banen en 
investeringen in onderzoek.

Neem de speciale bestuursraad die Huawei in Groot-Brittannië heeft opgetuigd, onder voorzitterschap van John Browne, een voormalige topman van BP. Die schonk geld aan onderwijsinstellingen, waaronder de Universiteit van Cambridge, gaf feestjes voor politiek leiders en doneerde aan goede doelen, zoals de Prince’s Trust van prins Charles. In Duitsland heeft 
Huawei onderzoekscentra geopend 
en financiële bijdragen geleverd aan verschillende evenementen, waaronder het recente partijcongres van de regerende CDU.
Europese overheden hebben Huawei dan ook met open armen ontvangen. Toen het bedrijf vorig jaar beloofde over een periode van vijf jaar 3 miljard pond te investeren in Groot-Brittannië, waar het bedrijf al 1500 mensen in dienst heeft, ging premier May in 
Beijing op bezoek bij Huawei’s topvrouw Sun Yafang. En Merkel liet zich vorig jaar op een handelsbeurs fotograferen bij de stand van het bedrijf.

MOGEN WE EVEN JE AANDACHT?
Dit artikel krijg je van 360 cadeau. We geloven dat internationale context leidt tot een beter begrip van de wereld om ons heen. Het biedt nieuwe invalshoeken op een werkelijkheid die overal anders is. Bovendien maken we relevante, originele en mooie verhalen graag toegankelijk voor een groot publiek. Deel dit artikel als onze missie je aan het hart gaat. Of, nog beter, sluit je aan bij 360 met een (proef / cadeau) – abonnement. Doneren kan ook als je niet genoeg tijd vindt om te lezen, maar 360 wil steunen in haar voortbestaan.
Bedankt

Maar hoe hard Huawei ook aan zijn positie heeft gewerkt, die lijkt nu toch te wankelen. De VS wil het gebruik van Chinese technologie aan banden leggen uit angst voor spionage. Vorige maand hebben de Amerikaanse autoriteiten Canada om de aanhouding verzocht van een andere directeur van het bedrijf. Deze topvrouw, de dochter van de oprichter, zou bankfraude hebben gepleegd om zaken te kunnen doen in Iran. En in Seattle doet de Amerikaanse justitie onderzoek naar mogelijke diefstal van intellectueel eigendom door Huawei.

Spionage

De gevolgen in Europa, Huawei’s grootste markt buiten eigen land, 
blijven niet uit. De problemen lijken een voorproefje van wat het bedrijf overal ter wereld te wachten staat. Deze maand werd in Polen een werknemer van Huawei opgepakt op verdenking van spionage. In onder meer Duitsland, Frankrijk en Tsjechië overweegt men het bedrijf nu uit te sluiten van de nieuwe generatie netwerken, 5G. Het hoofd van de Britse inlichtingendienst MI6 heeft al voor de gevaren van Chinese netwerktechnologie gewaarschuwd. Europese telecombedrijven als Deutsche Telekom beraden zich op hun gebruik van Huawei’s technologie. En afgelopen donderdag kondigde de Universiteit van Oxford aan geen onderzoeksbeurzen en donaties van Huawei meer aan te nemen.

‘Toen er nog geen zorgen bestonden over veiligheidsrisico’s, had Huawei 
in Europa de wind mee,’ zegt Thorsten Benner, oprichter en directeur van 
het Global Public Policy Institute, een denktank in Berlijn. ‘Maar de ontwikkelingen van de laatste drie maanden gaan allemaal één kant op: richting meer regelgeving om het gebruik van Chinese apparatuur in Europa aan banden te leggen.’

Volgens Heli Tiirmaa-Klaar, een Estlandse diplomaat die met Amerikaanse en Europese overheden overleg voert over cybersecurity, begint Europa’s houding tegenover Huawei niet zozeer te veranderen vanwege specifieke acties van het bedrijf zelf, alswel vanwege wantrouwen jegens China in het algemeen. Ze wijst op China’s staat van dienst op het gebied van hacken en het ontvreemden van bedrijfsgeheimen, op de slechte mensenrechtensituatie en internetcensuur in het land, en op de Chinese regelgeving over cybersecurity, die Chinese netwerkproviders kan dwingen zich in te zetten voor de nationale veiligheid. ‘De Chinezen wijken steeds verder af van de gezamenlijke visie die we op VN-niveau hadden ontwikkeld over cybernormen en de toepassing van internationaal recht in cyberspace,’ zegt ze. ‘Ze zijn totaal niet bereid binnen die lijnen te blijven.’

Huawei (dat je overigens uitspreekt als ‘gwawee’) wijst iedere beschuldiging van wanpraktijken steevast van de hand. In een persverklaring laat het bedrijf weten dat het ‘sterke banden heeft gesmeed met klanten, leveranciers en overheden in heel Europa, waarbij cybersecurity onze topprioriteit was’. En het stelt dat de Europese groei het resultaat is van bewezen prestaties, niet van slim lobbyen. 
Contacten met overheidsfunctionarissen zijn bij grote bedrijven gebruikelijk, aldus Huawei.

Europese markt

Het zal Europa niet makkelijk vallen om van Huawei af te komen. De 
Chinese apparatuur is een essentieel onderdeel van de huidige mobiele infrastructuur en het bedrijf heeft 
ook al miljoenen gestoken in onderzoek naar 5G, met testcentra in Groot-Brittannië, Duitsland en Polen. Landen die Huawei in de ban doen, zoals de VS, riskeren volgens het bedrijf vertraging bij de aanleg van dit nieuwe hypersnelle netwerk.

Het in Shenzhen gevestigde Huawei betrad de Europese markt al in 2001, maar had aanvankelijk grote moeite er voet aan de grond te krijgen. Het hield vol, omdat het internationaal wilde groeien. De Europese markt werd nog belangrijker voor het bedrijf toen de Verenigde Staten in 2012 de deur dichtgooiden uit angst voor veiligheidslekken. De Europese doorbraak kwam in 2005, toen Huawei een overeenkomst voor de levering van apparatuur sloot met de Britse telecomgigant BT. Volgens ‘Opgroeien in een kogelregen’, een verzameling essays die deel uitmaakt van de opleiding van nieuwe werknemers, werden er bij de voorbereiding van de BT-offerte zo’n honderd Chinese werknemers naar inderhaast gehuurde appartementen buiten 
Londen overgevlogen. Die zaten daar vaak tot drie of vier uur ’s nachts te werken en rekenden hun boodschappen met contant geld af omdat ze 
geen creditcard hadden.

Daarnaast wist Huawei in 2005 een deal van ongeveer 1 miljoen dollar te sluiten voor de verkoop van apparatuur aan Vodafone. Stefan Scheuerle, een voormalige salesmanager bij Huawei die inmiddels bij het Duitse technologiebedrijf Sensorberg werkt, zegt dat hem daarna meteen een nieuwe target werd gesteld: binnen drie jaar voor 1 miljard dollar apparatuur aan Vodafone verkopen. Al snel opende Huawei een vestiging op loopafstand van 
Vodafones hoofdkwartier in Düsseldorf. ‘Toen ik nog geen drie jaar later vertrok, zaten we op 850 miljoen,’ 
zegt Scheuerle. ‘We waren er bijna.’

Huawei liet nog meer medewerkers overkomen uit China om in Europa bij te springen en nam ook veel medewerkers van buiten China aan. Voor die nieuwkomers betekende de botte managementstijl van het bedrijf een flinke cultuurschok. Scheuerle zegt dat werknemers in groepsmails met naam en toenaam werden bekritiseerd. Hij gaf workshops om nieuwe werknemers aan het bedrijf te laten wennen. Zijn advies was om banden aan te knopen met Chinese collega’s die beter wisten wat er speelde op het Chinese hoofdkantoor van het bedrijf.

Tegenwoordig zitten 12.000 van Huawei’s 180.000 werknemers in Europa. In 2013 waren dat er nog 7300. Het bedrijf wil volgend jaar nog eens bijna drieduizend mensen in dienst nemen. In 2017 heeft het in Europa, het Midden-Oosten en Afrika meer dan 20 
miljard dollar verdiend, ongeveer een kwart van de totale omzet. En alle waarschuwingen van de Amerikanen ten spijt, heeft Huawei de bezorgdheid weten te sussen. Het heeft een testcentrum geopend waar Britse ambtenaren de producten van Huawei aan nader onderzoek kunnen onderwerpen. Het heeft in 14 Europese landen 23 onderzoekscentra geopend en meer dan 150 universiteiten nieuwe werkgelegenheid geboden. En het hoofdkantoor 
in Shenzhen biedt onderdak aan 
Europese overheidsfunctionarissen 
en topmensen uit het bedrijfsleven 
die China aandoen.

De bestuursraad voor de Britse activiteiten is door Huawei ingesteld in 2011. Maar volgens twee ingewijden heeft die raad in feite nauwelijks zicht op 
de werkelijke gang van zaken in het bedrijf. De taken zouden zich beperken tot driemaandelijkse bestuursvergaderingen en het bijwonen van enkele bedrijfsevenementen, zoals de jaarlijkse zomer- en winterborrels. Volgens Huawei heeft de raad de volle wettelijke verantwoordelijkheid voor het toezicht op naleving van de wet en 
de arboregels en voorkoming van machtsmisbruik.

Nu de kritiek aanzwelt, organiseert Huawei gesprekken met klanten en overheden om de zorgen weg te nemen. Zo zijn Duitse overheden uitgenodigd de apparatuur en de software van het bedrijf nader te inspecteren. Op de MWC Barcelona, het vroegere Mobile World Congress, ’s werelds grootste conferentie voor de mobieletelefoonindustrie, wil Huawei volgende maand zijn nieuwe toestellen onthullen en aankondigen hoe het met zijn 5G-plannen staat. En er is volgens het bedrijf ook een nieuwe reclamecampagne in de maak.

Auteurs: Adam Satariano en Raymond Zhong

Plaats een reactie