• Myanmar Now
  • Politiek
  • In Myanmar schrijven dichters 
de wet voor

In Myanmar schrijven dichters 
de wet voor

Myanmar Now | Phyo Thiha Cho | 09 februari 2016

Al sinds het koloniale tijdperk geven dichters in Myanmar de stemming van het volk weer. Terwijl het land de ene na de andere beproeving doorstond, beschreven zij de zorgen en problemen van de mensen in gedichten. Maar nu worden er wetsteksten van hen verwacht.

Van Thakhin Ko Daw Hmaing, wiens werk een inspiratiebron was voor leiders die onder het Britse bewind naar onafhankelijkheid streefden, tot Min Ko Naing, een bekende activist die voortkwam uit het studentenprotest in 1988, hebben dichters altijd centraal gestaan in de strijd tegen koloniale heersers of militaire dictators. Maar nu moeten ze overstappen van het schrijven van poëzie naar het opstellen van wetten. De oppositiepartij National League for Democracy (NLD) behaalde een monsterzege bij de historische verkiezingen van 8 november 2015, en elf van de ongeveer achthonderd leden van de nieuwe nationale, regionale en staatsparlementen zijn bekende dichters.

Dichters hebben lang geschreven over de armen en vertrapten, en hebben een goed inzicht in de behoeften van het volk

In plaats van te werken met woorden en gevoelens om hartverscheurende poëzie te schrijven, moeten zij nu wereldser taken op zich nemen en zich vertrouwd maken met belastingwetgeving en regionale en staatsbegrotingen. Het staat nog te bezien of die dichters, die een levendige beschrijving gaven van de beproevingen van gewone mensen in de tijd van de militaire junta, zich kunnen aanpassen aan hun nieuwe rol als politici, nu ze eind januari hun zetel in het parlement hebben ingenomen.

Than Aung veroverde een zetel in het Huis van Afgevaardigden, waar hij Ngaputaw Township in de regio Ayeyarwaddy vertegenwoordigt, maar zegt dat hij houdt van zijn werk als dorpsonderwijzer en schrijver. De toestand in het land en de nood van het volk hebben hem echter de politiek in gedreven.

Politieke analisten en kandidaten van de Union Solidarity and Development Party (USDP), die de verkiezingen verloren, hebben hun twijfels over de vraag of dichters goede parlementariërs kunnen worden. USDP-politicus Hla Swe, die zijn zetel in het Huis van de Naties verloor aan een NLD-kandidaat uit de regio Sagaing, meent dat het dichters, met hun artistieke temperament, tijd zal kosten om te wennen aan parlementaire processen, zoals de beperkte termijn om moties in te dienen. ‘Ze zullen erg hun best moeten doen. Hun moeder heeft gedreigd ze anders te straffen,’ zegt hij, doelend op partijleider Aung San Suu Kyi, die door partijleden vaak Amay [Moeder] Suu wordt genoemd.

Vaclav Havel

Het beroemdste voorbeeld van een dissidente schrijver en dichter die politicus werd, is Vaclav Havel, die tien jaar lang president van Tsjechië was nadat het communistische bewind in 1989 in de Fluwelen Revolutie ten onder was gegaan.

Ani Htet – die schrijft onder het pseudoniem Ani Htet, zegt dat hij zich al aan het voorbereiden was op zijn leven in het parlement. Hij bestudeerde wetten en maakte plannen voor moties om sommige daarvan te amenderen en nieuwe in te dienen. Allereerst wil hij wetten aanpakken op het gebied van onderwijs en media. De 33-jarige dichter Kyaw Zin Lin, die ook arts is, zou eigenlijk liever een politieke activist blijven dan parlementslid worden, ‘omdat je dan de vrijheid hebt om te zeggen wat je wilt. Nu moet ik de politieke lijn van de partij volgen,’ zegt hij. Hoewel die gedachte hem een tikje bezwaart, is hij bereid zijn nieuwe rol op zich te nemen.

Hij heeft al plannen om de complexe bureaucratische procedures in het regionale parlement te hervormen om het democratischer te maken. Het is een van zijn politieke dromen om de ambtenaren van het machtige Algemene Administratie Departement democratisch te laten verkiezen, omdat zij een sleutelrol spelen in het bredere administratieve systeem tot op het laagste niveau van de townships. Nu valt het Departement onder het ministerie van Binnenlandse Zaken, dat volgens de grondwet uit 2008 geleid wordt door een generaal en gecontroleerd wordt door de opperbevelhebber van het leger. ‘Alleen lokale en dorpsambtenaren worden direct door het volk gekozen, maar op regionaal niveau en het niveau van de townships worden ze benoemd door het ministerie van Binnenlandse Zaken. Voor een beter bestuur moeten we dat dus veranderen.’

‘Moeder’ Aung San Suu Kyi (r) in gesprek met dichter/activist Min Ko Naing. © Soe Zeya Tun / Reuters
‘Moeder’ Aung San Suu Kyi (r) in gesprek met dichter/activist Min Ko Naing. © Soe Zeya Tun / Reuters

Dichters hebben lang geschreven over de armen en vertrapten, en hebben een goed inzicht in de behoeften van het volk, zegt de schrijfster Thwe Sagaing als steunbetuiging. ‘Onze dichters hebben altijd aan de kant van de onderdrukten gestaan. Dus we hebben er vertrouwen in dat ze goed werk kunnen doen voor de mensen.’ Een andere schrijver, Mi Chan Wai, zegt dat dichters die parlementslid worden creatieve denkers zijn die de saaie, parlementaire procedures kunnen verlevendigen met nieuwe ideeën en concepten.

‘Ik geloof dat we die verwachtingen kunnen inlossen omdat wij dichters altijd hebben gestreden voor de waarheid,’ zegt Tint Lwin, die voor de NLD is gekozen in het parlement van de regio Yangon. De schrijver, die het pseudoniem Maung Lwin Mon gebruikt, verdiende zijn brood bij een staatsbank, maar verloor zijn baan toen hij meedeed aan een demonstratie tijdens de revolte in 1988 tegen het militaire regime. Hij bleef zich bezighouden met politiek en werd later gevangengezet vanwege zijn dissidente activiteiten. In een gedicht ter ere van de zesenzestigste verjaardag van Aung San Suu Kyi, een paar maanden na de verkiezingen van november 2010 en de opheffing van haar huisarrest, noemde hij haar ‘moeder’ en vergeleek hij haar met een roos. ‘Door jouw voorbeeld zijn wij, je zonen en dochters die snel bang zijn en wie het ontbreekt aan verstand, nu vervuld van moed en kracht’, schreef hij.

‘Wij hebben ervoor gekozen om tegelijkertijd dichter en parlementslid te zijn. We hopen dat we het juiste evenwicht kunnen vinden tussen die twee levenswijzen,’ zegt Tint Lwin tegen Myanmar Now.

Auteur: Phyo Thiha Cho
Vertaler: Nicolette Hoekmeijer

Myanmar Now
Birma | www.myanmar-now.org
In 2015 opgericht met de steun van de Thomson Reuters Foundation, de organisatie die zich o.a. hard maakt voor mensenrechten en het vrije woord. Publiceert in het Engels en het Birmaans vanuit Rangoon, de voormalige hoofdstad, zeer openlijk over de ontwikkelingen en hervormingen in het land. De meeste journalisten die eraan verbonden zijn werkten voorheen in het buitenland.

Dit artikel van Phyo Thiha Cho verscheen eerder in Myanmar Now.
Recent verschenen
Een remedie tegen navelstaren?
Schrijf je in voor onze nieuwsbrief.
Onze nieuwsbrief wordt wekelijks verzonden.
inschrijven

Schrijf je in voor onze nieuwsbrief!

En ontvang wekelijks het beste uit de internationale pers in uw mailbox.