Het is hoog tijd om Facebook aan banden te leggen

The Guardian  | 20 March 2018 - 07:3020 Mar - 07:30

De onthulling dat Cambridge Analytica de gegevens van 50 miljoen Facebookprofielen gebruikte om Amerikaanse kiezers te beïnvloeden, wordt voelbaar: het Facebookaandeel kelderde met ruim 7 procent. Het is hoog tijd om Mark Zuckerberg ter verantwoording te roepen, schrijft Ellie Mae O’Hagan in The Guardian.

Niet Cambridge Analytica maar Facebook is de echte slechterik in dit verhaal, vindt O’Hagan. Facebook is een particuliere onderneming die geen maatschappelijke of politieke verantwoording hoeft af te leggen, maar die ondertussen wel gedetailleerde gegevens bijhoudt van meer dan een kwart van de wereldbevolking.

Tot nu toe wordt Facebook beschouwd als een informatiekanaal dat niet aansprakelijk is voor de inhoud die zijn gebruikers delen. Net zoals een telefoonmaatschappij niet verantwoordelijk wordt gehouden voor mensen die dreigende telefoontjes plegen. Het is hoog tijd dat die positie van Facebook gaat veranderen.

Want hoe het bedrijf essentiële beslissingen neemt met betrekking tot bijvoorbeeld de getoonde inhoud is volkomen vaag. Welke inhoud gebruikers te zien krijgen, wordt bepaald door een algoritme dat zonder enig overleg veranderd kan worden en ondertussen vecht het bedrijf tegen elke poging tot politieke of maatschappelijke regulering van de inhoud.

Niet alleen Donald Trump en de republikeinse partij in Amerika zijn blij met de mogelijkheden die Facebook biedt, ook de Italiaanse extreemrechtse politicus Matteo Salvini heeft Facebook uitdrukkelijk bedankt voor de bijdrage aan de recente verkiezingsuitslag van het land.

Psychologische verslaving
Het vermijden van Facebook en het beschermen van je gegevens, is niet zo eenvoudig als je zou denken. Volgens Roger McNamee, een vroege Facebook-investeerder, gebruikt het bedrijf kennis van propaganda en van gokken in het casino om psychologische verslaving bij gebruikers te bevorderen, door bijvoorbeeld constante meldingen en variabele beloningen.

Door ons verslaafd te houden, kan Facebook een enorme hoeveelheid gegevens over ons vergaren. Wat verrassend en zorgwekkend is, zijn de afgeleide gegevens die Facebook heeft – het kan van zijn gebruikers profielen maken op basis van schijnbaar onschadelijke informatie.

De auteur van het boek Networks of Control, Wolfie Christl, schreef bijvoorbeeld dat Facebook octrooi heeft aangevraagd voor een methode om de reistijden van mensen in kaart te brengen door locatiegegevens van hun mobiele apps te gebruiken. Deze en andere gegevens worden zo gebruikt om gebruikers in sociale klassen te kunnen scheiden.

Klassieke monopolist
Naast het aanleggen van een enorme database is Facebook druk met de overname van concurrenten en volgens Nick Srnicek, auteur van Platform Capitalism, is het bedrijf dan ook een klassieke monopolist. Het koopt concurrenten op zoals Instagram, het kopieert rivalen zoals Snapchat, en met de app Onavo harken ze nog meer data binnen onder het mom van privacybescherming. Het bedrijf wordt zo ondoordringbaar, zonder enige controle van buitenaf.

Het is hoog tijd om Facebook te behandelen als alle andere multinationale ondernemingen, vooral omdat mensen met een Facebookprofiel niet de klanten van het bedrijf zijn: zij zijn het product dat Facebook aan adverteerders verkoopt, zo besluit O’Hagan.

Dit is een gesprek met de klokkenluider die uitlegt hoe Cambridge Analytica Facebook gebruikte om Amerikaanse kiezers te sturen tijdens de presidentsverkiezingen van 2016:

En mocht je denken dat het allemaal de schuld is van Facebook en dat Cambridge Analytica, eigendom van de extreem conservatieve Amerikaanse miljardair Robert Mercer, een keurig bedrijf is, kijk dan vooral naar deze undercover reportage van het Britse Channel 4, waarin onder andere CEO Alexander Nix de meer onsmakelijke kanten van het bedrijf onthult:

Foto: Christopher

Plaats een reactie