Steun de klimaatspijbelaars

The Guardian / 360  |  1 april 2019 - 13:51 1 apr - 13:51

Moed en overtuiging zijn misschien niet genoeg voor de klimaatspijbelaars, zegt George Monbiot. Volgens de Britse activist zijn de kinderen onze beste redding, maar dan moeten we ze wel helpen.

» Lees dit artikel in de Reader

Deze keer moet het lukken. De klimaatspijbelcampagne is onze beste (en mogelijk laatste) kans om een ramp te voorkomen. Bovendien kan de impact op jongeren zelf funest zijn als hun betrokkenheid en hoop al zo vroeg in hun leven de grond in worden geboord.

Om deze beweging te helpen triomferen moeten we ons afvragen waarom andere zijn mislukt. We moeten ons bijvoorbeeld afvragen waarom Occupy, ondanks de energieke inzet en opoffering van zovelen, verzandde toen de gehekelde instituties intact bleven. We moeten ons afvragen waarom de bewegingen die eind vorige en begin deze eeuw streden voor rechtvaardigheid, de wereld niet hebben veranderd, ondanks de moed en vastbeslotenheid van het grote aantal deelnemers.

MOGEN WE EVEN JE AANDACHT?
Dit artikel krijg je van 360 cadeau. We geloven dat internationale context leidt tot een beter begrip van de wereld om ons heen. Het biedt nieuwe invalshoeken op een werkelijkheid die overal anders is. Bovendien maken we relevante, originele en mooie verhalen graag toegankelijk voor een groot publiek. Deel dit artikel als onze missie je aan het hart gaat. Of, nog beter, sluit je aan bij 360 met een (proef / cadeau) – abonnement. Doneren kan ook als je niet genoeg tijd vindt om te lezen, maar 360 wil steunen in haar voortbestaan.
Bedankt

Het is voor elke campagne belangrijk met een goed verhaal te komen: een kort, eenvoudig verhaal waarin wordt uitgelegd waar we zijn, hoe we hier gekomen zijn en waar we naartoe moeten. Bijna alle succesvolle politieke en religieuze veranderingen hebben zo’n herstelverhaal, dat in dit geval ongeveer zo zou kunnen luiden: ‘De wereld is in een klimaatchaos terechtgekomen, veroorzaakt door producenten van fossiele brandstoffen, de miljardairs die daarvan profiteren en de politici die ze hebben omgekocht. Maar wij, de jonge helden, zullen deze oligarchen aan de kaak stellen en ons morele gezag gebruiken om een beweging te creëren die zo groot en politiek gevaarlijk is dat onze regeringen zich gedwongen zien de fossiele economie een halt toe te roepen en de gunstige omstandigheden te herstellen waaronder mensen en andere soorten kunnen gedijen.’

Helder en concreet doel
Het herstelverhaal zou mijns inziens enorm kunnen profiteren van recent onderzoek waaruit blijkt dat ecologisch herstel – wederopbloei van bossen, zoutmoerassen, veengrond, de zeebodem en andere cruciale ecosystemen – door het onttrekken van CO2 aan de atmosfeer een formidabele bijdrage kan leveren aan het voorkomen van een klimaatramp. Een succesvolle beweging moet ook een helder en concreet doel formuleren, misschien een datum waarop landen een economie zonder CO2 moeten hebben gerealiseerd. Ze zou een mogelijke weg kunnen aanbevelen, zoals een opgepimpte versie van de Green New Deal van de meest progressieve Amerikaanse Democraten. In dat geval zal er een serie wegwijzers nodig zijn om te bepalen of regeringen op het goede spoor zitten. Dit zal ervoor zorgen dat de agenda door activisten wordt bepaald en niet door regeringen.

Dit doel zou kunnen worden ondersteund door een stel onwrikbare principes, die met trots en overtuiging kunnen worden uitgelegd en uitgedragen. Enkele mogelijke voorbeelden: ‘Het menselijk leven is niet onderhandelbaar, het kan niet worden ingewisseld voor geld.’ ‘De generaties die nog geboren moeten worden, hebben dezelfde rechten als de generaties die al leven.’

Heldere principes lijken van wezenlijk belang voor het langetermijnsucces van een campagne. Een fascinerend artikel in het onlinetijdschrift Truthout legt uit hoe de inheemse bevolking rond het Mexicaanse Texcocomeer protesteerde tegen de bouw van een 13 miljard dollar kostende luchthaven – een van de grootste infrastructurele projecten in Latijns-Amerika – en tegen alle voorspellingen in na zeventien jaar won. Hun campagne stoelde op het principe dat hun land en gemeenschap niet te koop waren, hoeveel geld er ook geboden werd. Dit zorgde ervoor dat de Mexicaanse regering alleen nog maar haar toevlucht kon zoeken tot geweld. Maar de mensen hadden zo’n sterke gemeenschap opgebouwd en zo veel steun verworven bij andere Mexicanen dat geweld niet langer een optie was.

Wie getuige is geweest van deze teleurstellingen heeft mijns inziens de pijnlijke plicht er zo eerlijk mogelijk over te zijn, zodat de fouten niet worden herhaald. Veel van wat ik hier voorstel, is controversieel, en ik kan niet beloven dat ik het bij het rechte eind heb. Dus mijn eerste advies is: luister niet naar mij.

Dit brengt een ander cruciaal element aan het licht: een protestgemeenschap moet sterk genoeg zijn om weerstand te bieden aan elke poging tot het zaaien van verdeeldheid. Zulke gemeenschappen ontstaan niet toevallig. Ze worden bewust en zorgvuldig gecreëerd, vaak met behulp van cursussen, muziek en gezelligheid. Ze moeten sterk genoeg zijn om mensen te steunen die worden bedreigd door wanhoop of een zenuwinstorting, vooral wanneer de reacties onaangenaam worden. Er worden al complottheorieën verspreid door politici en de media, die suggereren dat jongeren zich voor het karretje van onbekende sinistere krachten laten spannen. Want hoe zouden kinderen zich in vredesnaam zelf kunnen organiseren?

Greta Thunberg, wier spijbelactie aan de wieg van deze beweging heeft gestaan, heeft een reactie geschreven die veel waardiger en volwassener was dan de artikelen waarin ze werd aangevallen. Maar het vuile spel is nog maar net begonnen. Sommigen van ons hebben aan den lijve ondervonden dat de kwaadaardigheid van de door de fossielebrandstofindustrie gefinancierde lobbygroeperingen, en van de publicaties die hun boodschap verspreiden, geen grenzen kent. We hebben gezien dat ze zelfs kinderen bedreigen.

Ik zou willen bepleiten dat de klimaatspijbelaars duidelijke regels voor deelname ontwikkelen, om hun tegenstanders de wind uit de zeilen te nemen. Naar mijn mening werd de beweging die voor wereldwijde rechtvaardigheid streed ernstig geschaad door het feit dat ze het ‘zwarte blok’ niet wist uit te sluiten dan wel te incorporeren: in het zwart geklede lieden die alleen maar aan protestacties meededen om te vechten en winkels te vernielen, wat de beweging een slechte naam bezorgde. Sommige mensen in de beweging vonden dat iedereen het recht had mee te doen, onder welke voorwaarden dan ook. Mij lijkt dat een ongewenste vorm van tolerantie.

Het is goed je af te vragen wat de politie en de autoriteiten het liefst zouden zien gebeuren, en dan het tegengestelde te doen. Zij zouden het liefste zien dat er een gewelddadige factie ontstond, zodat ze de oproerpolitie op de jonge spijbelaars af kunnen sturen. Geef ze nooit dat excuus.

Voorop moet staan dat de jonge spijbelaars het voor het zeggen blijven hebben

Succesvolle bewegingen hebben ook een organisatiemodel nodig dat ze in staat stelt te blijven groeien. Een veelbelovende methode is ‘Big Organising’, waarbij campagnevoerders steeds nieuwe netwerken ontwikkelen waarvan de vertakkingen zelf ook weer nieuwe vertakkingen instrueren. Mede daardoor is Alexandria Ocasio-Cortez in het Amerikaanse Congres gekomen. Er zijn slimme, grappige en innovatieve tactieken nodig om tegenstanders op het verkeerde been te zetten. Het bedenken van zulke tactieken, verhalen en principes kan mijns inziens het beste gebeuren door een klein groepje mensen, om vervolgens in brede kring aanhang te verwerven. Ik heb Occupy ten onder zien gaan aan de onmogelijke poging om via consensus ingewikkelde doelstellingen te formuleren.

Dit alles is veel gevraagd van jonge mensen. Maar er zijn heel wat veteranen, vaak met veel meer ervaring dan ik, die graag willen adviseren en helpen. Voorop moet staan dat de jonge spijbelaars het voor het zeggen blijven hebben. Zij gaan gebukt onder een vreselijke last: dit is een strijd die ze zich niet kunnen permitteren te verliezen. Maar als ze willen, zullen wij ze helpen die last te dragen.

Auteur: George Monbiot

George Monbiot is een Britse bioloog en schrijver van onder andere Uit de puinhopen, waarin hij een linkse lente bepleit. Als ecologisch activist is hij een invloedrijke stem in het klimaatdebat, mede door zijn wekelijkse column in The Guardian.

The Guardian
Verenigd Koninkrijk | dagblad | oplage 146.766

Onafhankelijke kwaliteitskrant van linkse signatuur. Sinds 1821 thuisbasis van de meest gerespecteerde columnisten en journalisten. Altijd zeer kritisch ten opzichte van de overheid en andere instituten.

Plaats een reactie