‘We hebben niks te vertellen’

The Guardian / 360  | 25 June 2019 - 10:0025 Jun - 10:00

Engelse kiezers zijn teleurgesteld in hun parlement. Van lieverlee zouden ze nu voor de brexit stemmen, terwijl ze eerst tegen waren. Of ze gaan niet meer stemmen.

» Lees dit artikel in de Reader

Toen Labour-parlementslid Lisa Nandy in de aanloop naar het EU-referendum campagne voerde tegen de brexit, werd ze bij een pub in haar kiesdistrict Wigan aangesproken door een man die daar ‘heel boos’ over was. ‘Luister, schat, voordat we in de EU zaten was alles beter. Ik heb dat nog meegemaakt, jij niet,’ zei hij. En hij voorspelde dat de politiek een eventuele brexit toch nooit zou doorzetten. ‘Wij hebben niks te vertellen,’ zei hij. Nandy vond dat toen onzin, maar drie jaar later begint ze te geloven dat hij gelijk had. ‘Bij geen van de partijen lijkt men er serieus werk van te willen maken,’ zei ze dinsdag. ‘Ik denk dat we onze democratie echt flink aan het uithollen zijn.’

In de 48 uur sinds de uitslag van de Europese verkiezingen bekend werd, zag Nandy met groeiende ergernis toe hoe prominente Labour-politici de partij aanspoorden om te streven naar een tweede referendum, teneinde de uittocht van pro-Europese Labourkiezers een halt toe te roepen. Tot de partijprominenten die Corbyn oproepen om zich duidelijk voor de EU uit te spreken, behoren de vicepartijvoorzitter Tom Watson en de woordvoerder van Financiën John McDonnell.

Maar in pro-brexit-steden als Wigan zou dat volgens Nandy resulteren in een ‘definitieve vertrouwensbreuk’ met de kiezers uit arbeiderswijken. ‘Dan raken grote delen van het land ineens politiek ontheemd. Niet alleen noordelijke steden als Wigan of steden in de Midlands zoals Bolsover, maar ook gemeentes als Dagenham [in Oost-Londen]. De grote angst is dat deze leemte dan alleen door populistische en extreemrechtse partijen wordt gevuld. Dan kun je een Labour-regering voortaan op je buik schrijven,’ zegt ze.

MOGEN WE EVEN JE AANDACHT?
Dit artikel krijg je van 360 cadeau. We geloven dat internationale context leidt tot een beter begrip van de wereld om ons heen. Daarom zijn we blij als je dit artikel voor ons deelt. Nog blijer zijn we als je je bij ons aansluit: Probeer nu 5 nummers voor maar 15 euro. Stopt automatisch.
Bedankt

Sinds 1918 heeft Wigan altijd iemand van Labour in het parlement gekozen, maar in 2016 stemde een stevige meerderheid in dit kiesdistrict (63,9 procent) tegen de door Labour gesteunde referendumoptie om in de EU te blijven.

En vorige week behaalde de Brexit Party er met 41 procent van de stemmen een klinkende overwinning, terwijl Labour ten opzichte van de parlementsverkiezingen van 2014 bijna een vijfde van zijn stemmen verloor en de tweede partij werd.

En wat een tweede referendum betreft: 50 procent van de kiezers in Wigan heeft gestemd op partijen of kandidaten die voor een harde brexit zijn, en maar 21 procent op een van de drie partijen die in de EU willen blijven (de Liberal-Democrats, de Green Party en Change UK). De opkomst was weliswaar slechts 28 procent, de laagste in de hele regio Manchester, maar de uitslag sterkt Nandy toch in haar overtuiging dat de stemming in het land eerder opschuift in de richting van brexit dan in de richting van bij de EU blijven.

‘Er zijn maar heel weinig mensen die van gedachten veranderen, en voor zover ze dat al doen, zie je een tendens richting No Deal,’ zegt ze. ‘Het andere probleem is dat een aanzienlijke minderheid van het volk het idee heeft dat er helemaal geen reële poging is gedaan om uitvoering te geven aan de uitslag van het eerste referendum. Door te zeggen dat het volk zich er nog over moet uitspreken, geef je de mensen in kiesdistricten zoals het mijne het idee dat ze niet meetellen en dat hun stem geen gewicht heeft.’

Andere partijprominenten voeren de teleurstellende uitkomst van de gemeenteraadsverkiezingen aan als een reden om niet in te zetten op Remain. Daarbij verloor Labour immers bijna al zijn zetels in de delen van de Midlands die overwegend voor de brexit hebben gestemd en in heel Noord-Engeland, waar de partij voor het eerst in veertig jaar geen meerderheid meer heeft in de gemeenteraad van steden als Bolton en Darlington. In Wigan wist Labour zijn decennialange meerderheid wel te behouden, maar verloor de partij toch ook drie zetels.

De oud-militair James Paul Watson was een van de onafhankelijke kandidaten die zo’n zetel bemachtigde. Volgens hem heeft hij alleen al doordat hij pro-brexit is, massa’s stemmen gekregen van mensen die hun hele leven op Labour hebben gestemd. ‘Er vindt een aardverschuiving plaats, van mensen van de oudere generatie die al hun hele leven Labour stemmen en die nu ineens stemmen op onafhankelijke kandidaten zoals ik,’ zegt hij. ‘Als Labour zich uitspreekt voor een tweede referendum, gaat het veel trouwe kiezers verliezen.’

Buiten het Life Centre, het stadhuis annex sportcentrum van Wigan, zegt Janet Berry (69), ook een Labour-kiezer, dat ze in 2016 tegen de brexit heeft gestemd, maar er bij een tweede referendum voor zou stemmen. ‘Ik vind dat er geen tweede referendum moet komen, maar nu zou ik voor de brexit stemmen. Het is uit de hand gelopen,’ zegt ze. Haar dochter Susan Berry (43) heeft in 2016 niet gestemd, maar ook zij zou bij een tweede referendum voor de brexit stemmen. ‘Ze hebben het volk gevraagd wat het wil en de uitslag beviel ze niet. Nu maken ze er een
potje van,’ zegt ze.

Bill Peach (71) zegt dat hij in 2016 tegen de brexit heeft gestemd, maar vorige week op de Brexit Party, ‘ook al heb ik de pest aan Nigel Farage’. En hij zegt: ‘Ze zitten maar wat aan te rotzooien omdat twee derde van de parlementsleden geen brexit wilde.’ Zijn vrouw Sharon (58) zegt dat ze sinds het referendum over de EU niet meer heeft gestemd, al is ze nog steeds even betrokken bij de politiek. ‘We slaan geen zesuurjournaal over, maarstemmen doe ik niet meer,’ zegt ze. ‘Het kan me tegenwoordig allemaal niet meer schelen. Ik weet dat je het eigenlijk wel moet doen, maar ik zeg het eerlijk.’

Auteur: Josh Halliday

The Guardian
VK | dagblad | oplage 332.000

Onafhankelijke kwaliteitskrant van linkse signatuur. Sinds 1821 thuisbasis van de meest gerespecteerde columnisten en journalisten. Altijd zeer kritisch ten opzichte van de overheid en andere instituten.

Plaats een reactie