Louter weefsel

London Review of Books  | 27 december 2018 - 11:0027 dec - 11:00

Qua intelligentie kan de octopus zich meten met zoogdieren en vogels. Maar van binnen zit het weekdier anders in elkaar dan gewervelden. Het hele lichaam van dit wonderlijke schepsel is vergeven van de neuronen. De octopus denkt met acht tentakels en ziet door zijn huid. Filosoof en Oxford-docent Amia Srinivasan schreef voor London Review of Books een allesomvattend essay over The Sucker.

In 1815, vijftien jaar voor de publicatie van zijn beroemdste werk, De grote golf van Kanagawa, bracht Hokusai een driedelig boek met erotische prenten uit. Dat bevat een houtsnede die in het 
Westen bekendstaat als Droom van een vissersvrouw, de Japanse titel luidt Tako to ama: ‘Octopus en duikster’. Daarop ligt een naakte vrouw met de benen wijd en de ogen dicht op haar rug terwijl ze wordt gebeft door een enorme rode octopus. De ogen van het dier bollen op tussen haar gespreide benen en zijn tentakels kronkelen zich om haar sidderende lijf. Een tweede, kleinere octopus duwt zijn bek in de mond van de vrouw en krult het tipje van een tentakel om haar linkertepel. Europese critici zagen er een verkrachtingsscène in, maar zij konden geen Japans lezen.

Volgens de tekst die de lege vlakken rond de figuren opvult, verzucht de duikster: ‘O, akelige octopus! Je laat me naar adem happen met je gesabbel aan de mond van mijn baarmoeder! O! Ja… dáár! Met de zuignap, de zuignap! (…) Daar, daar! (…) Voorheen werd ik juist door mannen voor octopus uitgemaakt! Een octopus! (…) Hoe doe je dat? (…) O! Grenzen en contouren vervagen! Ik verdwijn!’

De octopus overschrijdt grenzen. Een lichaam van louter weefsel, één groot week deel zonder vaste vorm of beenderen. Zelfs grote octopussen – de grootste soort, de reuzenkraak, heeft armen van meer dan 6 meter en weegt bijna 50 kilo – passen door een spleet van krap 3 centimeter, ongeveer zo groot als hun ogen. Tel daarbij hun aanzienlijke spierkracht op – een volwassen reuzenkraak kan 
met elk van zijn 1600 zuignappen 15 kilo tillen – en je begrijpt dat octopussen moeilijk in gevangenschap te houden zijn.

Ze weten vaak door de kleinste gaatjes uit een bassin te ontsnappen. Sommige dieren slagen erin het deksel van het bassin te tillen en over de vloer naar een ander bassin te kruipen op zoek naar een lekker hapje, of naar de dichtstbijzijnde afvoer, en van daaruit wellicht terug naar zee.

» Lees verder

» Lees verder op Blendle (Gratis voor leden)

Plaats een reactie