• 360 Magazine
  • Reader
  • Agenda

Agenda

360 Magazine | Amsterdam | 07 januari 2021

Horen, zien, bezoeken.

TENTOONSTELLING | Slavernij – tien waargebeurde verhalen

12 februari t/m 30 mei 2021, Rijksmuseum, Amsterdam, rijksmuseum.nl

Al in 2017 aangekondigd, nu eindelijk daar: de eerste grote tentoonstelling over slavernij in de Nederlandse koloniale periode, het donkerste en tot voor kort meest onderbelichte hoofdstuk uit onze vaderlandse geschiedenis. De tentoonstelling omvat veel objecten die niet eerder in het Rijksmuseum te zien zijn geweest: persoonlijke bezittingen die werden gekoesterd, maar ook werktuigen die op de plantages werden gebruikt, zoals een balk met ijzeren kettingen waaraan meerdere slaven tegelijk konden worden vastgeketend.

In tien zalen staan tien personen centraal die slaaf waren, vochten tegen slavernij of rijk zijn geworden dankzij slavernij. Een daarvan is Wally, een slaaf die werkte op een Nederlandse plantage in Suriname. Hij vluchtte, werd gepakt en ontsnapte ternauwernood aan een gruwelijke dood. Een ander is de in 1707 overleden Surapati, een slaaf van een Nederlands echtpaar in Batavia die later vocht tegen de Verenigde Oost-Indische Compagnie (VOC). Hij werd in 1975 uitgeroepen tot nationale held van Indonesië.

Verrassend genoeg is Oopjen Coppit, de ene helft van Rembrandts Marten & Oopjen, ook een van de tien hoofdpersonen. Oopjens schoonvader was rijk geworden door de verwerking van suikerriet dat op Braziliaanse plantages was geteeld en geoogst door slaven. En na de dood van Marten trouwde Oopjen met Maerten Daey, die in Brazilië had gevochten en uit eerste hand kon vertellen hoe het er op de plantages aan toeging.

Omdat het museum naar verwachting ook de komende tijd nog beperkt bezoekers mag toelaten, is er ook een onlineversie van de tentoonstelling gemaakt. Daarnaast verschijnt er bij de expositie een magazine dat wordt uitgedeeld aan alle scholen in Nederland, de Antillen en Suriname.

Verwarring

TENTOONSTELLING | Godinnen van de art nouveau

Vanaf 20 januari 2021, Allard Pierson, Amsterdam, allardpierson.nl

Kunstenaars van de art nouveau (1890–1914) putten hun inspiratie vooral uit de natuur, en decoreerden hun gebouwen, interieurs en gebruiksvoorwerpen rijkelijk met motieven uit de wereld van planten en dieren – maar ook met vrouwen. De vrouw is rond 1900 namelijk droom én nachtmerrie van een hele generatie die de werkelijkheid probeert te ontvluchten. Lieflijke maagden, wrede minnaressen, vrome madonna’s en andere clichés bepalen de boekillustraties van Aubrey Beardsley, de sieraden van René Lalique en de affiches van Alphonse Mucha. De tentoonstelling laat zien dat achter deze mythische wezens vaak een diepere betekenis schuilt.

Technologie en wetenschap hebben eind negentiende eeuw nieuwe inzichten en vrijheden gebracht, maar de vooruitgang heeft ook angst en twijfel gezaaid. In dat spanningsveld is het niet zozeer de schoonheid van godinnen, nimfen, feeksen, engelen en feeën die kunstenaars aantrekt, maar vooral hun symbolische waarde. Ze staan voor hogere idealen, universeel menselijke gevoelens of tijdloze deugden, en geven houvast aan
een samenleving in verwarring – tegelijkertijd strijden de eerste feministen voor onderwijs, kiesrecht en een eigen carrière.

Muts

TENTOONSTELLING | Maritieme meesterwerken

12 februari 2021 t/m 4 september 2022, Maritiem Museum, Rotterdam, maritiemmuseum.nl

Alle walvisvaarders droegen een wollen muts en niet alleen tegen de barre kou; allemaal hadden ze een specifiek patroon, zodat de in dikke kleding verstopte mannen toch herkenbaar waren. Dat verklaart ook waarom alle tweehonderd skeletten die op Spitsbergen gevonden zijn een muts op hadden. Eén zo’n muts figureert nu in Maritieme Meesterwerken, een tentoonstelling die de collectie van Museum Boijmans van
Beuningen en die van het Maritiem Museum voor het eerst samenbrengt. Het leuke is dat de verhalen achter de kunstwerken niet alleen vanuit de kunst, maar ook vanuit de geschiedenis van de zeevaart worden belicht. Dan blijkt bijvoorbeeld dat het schilderij Terugkeer van de reddingsboot (1876) van Hendrik Mesdag verslag doet van een reddingsactie die daadwerkelijk heeft plaatsgevonden, in de nacht van 27 op 28 november 1873. Of dat de ark van Noach van Jheronimus Bosch meer lijkt op een roeiboot waar nog niet één olifant in zou passen, laat staan van elke diersoort twee exemplaren.

Elimineren

Daan Roosegaardes nieuwste innovatieve lichtinstallatie ruimt het coronavirus op. De Urban Sun is geïnspireerd door wetenschappers die hebben bewezen dat de lichtgolflengte van 222 nm tot 99,9 procent van het coronavirus kan elimineren en veilig is voor dieren en mensen.

studioroosegaarde.net

Nagelbijten

Onder de naam Cinema Ecologica laat Eye Filmmuseum zien hoe cineasten de verhouding tussen de mens en onze planeet hebben verbeeld: van nagelbijtende rampenfilm tot kunstzinnige meditatie, van romantische natuurervaring tot verbijsterende science-fictionvoorspelling.

11 t/m 17 februari 2021. eyefilm.nl/ecologica

Masterclass

Altijd al kunstenaar willen worden? Volg dan de masterclass van Jeff Koons. Voor tweehonderd euro vertelt deze wereldberoemde kunstenaar je al zijn tips & tricks in een serie van dertien video’s. ‘Everybody that is inte-rested in being an artist:
the world needs you!’

Meer info: masterclass.com

Dit artikel werd samengesteld door .
Recent verschenen
Een remedie tegen navelstaren?
Schrijf je in voor onze nieuwsbrief.
Onze nieuwsbrief wordt wekelijks verzonden.
inschrijven

360 is jarig en trakteert!

Schrijf je in voor de nieuwsbrief en krijg 3 maanden gratis toegang tot 360 online.