• La Repubblica
  • Politiek
  • Di Maio steunt gele hesjes

Di Maio steunt gele hesjes

La Repubblica | Stefano Folli | 22 januari 2019

De populistische Vijfsterrenbeweging boet aan populariteit in. Voorman Luigi Di Maio doet een poging het electoraat terug te winnen door steun te betuigen aan de gele hesjes in Frankrijk.

In Parijs op de barricaden, in Rome in de regering. Goddelijkheid verwart de geest van hen die verliezen, zeiden ze in de oudheid, en misschien klopt dat wel. Dat bewijst vicepremier Luigi Di Maio’s bizarre steunbetuiging aan de Franse gele 
hesjes. Hij biedt zelfs aan dat ze gebruik mogen maken van het legendarische onlineplatform Rousseau als vehikel om zich te organiseren, ter bekrachtiging van een onverwachte vriendschap. Dit is waarschijnlijk de eerste keer in het moderne Europa dat een regeringspartij zo duidelijk steun betuigt aan een subversieve beweging die in opkomst is in een buurland, 
dat ook nog eens Frankrijk heet.

Je kunt best een negatieve mening hebben over president Macron en zijn beleid, maar het idee om de activisten die tegen hem protesteren toe te juichen, meteen al de dag na de geweldsuitbarstingen die Parijs deden opschrikken – van de bulldozer die het hek van een ministerie neerhaalde tot een bokser die een agent te lijf ging tot de branden die zo’n beetje overal werden aangestoken – zegt wel iets over de paniektoestand waarin de Vijfsterrenbeweging en hun bescheiden leidersgroepje zich bevinden. Want het is overduidelijk een nogal lompe, bijna wanhopige zet, puur voor binnenlands gebruik. Een onhandige poging om de aandacht af te leiden, nadat ze groen licht gaven aan de olieboringen in de Ionische Zee en na andere vormen van ‘verraad’ jegens een electoraat – vooral in het zuiden – dat heel andere verwachtingen had van Grillo’s partij in de regering.

Matteo Salvini is te gast in tv-show Porta a Porta, met Luigi Di Maio groot op het scherm achter hem. – © HH
Matteo Salvini is te gast in tv-show Porta a Porta, met Luigi Di Maio groot op het scherm achter hem. – © HH

Stemmen afsnoepen

Maar Luigi Di Maio heeft wel wat meer nodig om de zogezegde ‘magie’ van 
4 maart terug te halen [toen de Vijfsterrenbeweging, de m5s, samen met de Lega als populistische winnaars uit de bus kwamen tijdens de verkiezingen]. Die gouden tijden van de m5s zullen niet herleven. En een geel hesje aantrekken zal al zeker niet genoeg zijn om de woede van de teleurgestelde kiezers te temperen. Maar goed. Daarnaast dacht hij kennelijk dat dit het moment was om Lega-leider Matteo Salvini de pas af te snijden. Dat is namelijk het tweede doel: wat stemmen afsnoepen van de Lega door die 
in demagogisch opzicht de loef af te steken. Door zelfs de Parijse minister van Binnenlandse Zaken Castaner aan te vallen, in de hoop daarmee zijn regeringspartner van de Lega in moeilijkheden te brengen, of hem in elk geval voor te zijn in het Franse dossier.

Dat was een misrekening. Ten eerste is Salvini, die weliswaar extremistisch is maar niet onnozel, niet in de val getrapt.

Zijn belangstelling voor de opstandelingen in het buurland is tamelijk beperkt: hooguit wat ideologische sympathie omdat het een beweging is die het land naar rechts drijft. Maar geen enkele bijval, ook niet indirect, voor de gewelddaden, om redenen die moeilijk uit te leggen zijn aan 
Di Maio, als hij die zelf niet snapt.

Het is mogelijk dat Macron inmiddels een flinke deuk heeft opgelopen door de binnenlandse crisis, zoals veel waarnemers schrijven. Des te meer reden voor mensen die kritisch ten opzichte van hem staan, de ‘soevereinisten’ die hem beschouwen als de aanvoerder van de pro-Europeanen, om gewoon hun mond te houden en de dingen op hun beloop te laten. Overigens zijn de rebellen in Parijs blijkbaar niet al te zeker van hun zaak, gezien het feit dat het aantal demonstranten afneemt en de gewelddadigheden toenemen. Hoe dan ook, dat is allemaal bijzaak, want waar het nu om gaat is de enorme naïviteit van m5s, die niet beseft dat ze te ver zijn gegaan op het gebied van de buitenlandse politiek. Met dezelfde brutaliteit verzochten ze maanden geleden om de impeachment van de Italiaanse president, om daar een dag later alweer op terug te komen. Ze 
hadden toen al geen enkel gevoel 
voor instituties, en nu nog steeds niet.

Als de populariteit van m5s in de 
peilingen blijft dalen, zullen we de komende drie maanden getuige zijn van nog meer van dit soort lumineuze invallen. Misschien met een groeiende verheerlijking van de ‘directe democratie’: iets wat niets te maken heeft met de demonstraties in Frankrijk, tenzij 
je er prerevolutionaire pressie in ziet. Waar het echter wel heel veel mee te maken heeft, is de neergang van het ‘Grillismo’.

Auteur: Stefano Folli

La Repubblica
Italië | dagblad | oplage 384.000

Opgericht in 1976, geldt als krant van de intellectuele en economische elite en is na de Corriere della Sera de grootste in Italië. Links georiënteerd, met een uitgesproken sympathie voor de democratische partij.

Dit artikel van Stefano Folli verscheen eerder in La Repubblica.
Recent verschenen
Een remedie tegen navelstaren?
Schrijf je in voor onze nieuwsbrief.
Onze nieuwsbrief wordt wekelijks verzonden.
inschrijven

360 heeft 1000 nieuwe leden nodig

Deze maand bieden wij daarom een deel van onze artikelen gratis aan. Zo kunt u vast kennismaken met ons aanbod. Leden blijven toegang houden tot onze maandelijkse digitale editie en het archief.