• The Globe and Mail
  • Economie
  • Migratiebeleid houdt Canada jong

Migratiebeleid houdt Canada jong

Zonder migranten zou de Canadese bevolking krimpen, net als in Europa en Azië. Maar door verlicht bestuur kent het land een gezonde bevolkingsgroei, schrijft John Ibbitson.

Volgens de laatste statistieken is Canada de meest gezegende plek op aarde, met een dynamische, diverse en betrekkelijk jonge bevolking die zal blijven groeien totdat we, halverwege deze eeuw, enkele van de grootste Europese landen qua inwonertal naar de kroon zullen steken. Deze blijde tijding danken we aan drie decennia verlicht bestuur – iets wat we in gedachten moeten houden als we weer eens mopperen over die idioten in Ottawa.

Wie sceptisch staat tegenover het multiculturalisme – en dan bedoel ik vooral de kandidaten voor het leiderschap van de Conservatieve Partij – zou de laatste gegevens van de volkstelling van 2016 eens moeten doornemen.

Voor het eerst in de geschiedenis telt ons land meer ouderen dan kinderen. Dat wordt voornamelijk op het conto geschreven van de vergrijzende babyboomers. Een belangrijker reden, die over het algemeen wordt genegeerd, 
is dat het Canadese vruchtbaarheidscijfer (het gemiddelde aantal kinderen per vrouw) 1,6 bedraagt, een halve baby minder dan de 2,1 kinderen die nodig zijn om een bevolking op peil te houden.

De Europese bevolking wordt uitgehold door de aanhoudende vrees voor hoge immigratieaantallen in combinatie met lage vruchtbaarheidscijfers

Desondanks is de Canadese bevolking tussen 2011 en 2016 met 5 procent gegroeid en zal ze ook de komende decennia blijven groeien, tot 50 miljoen in 2060. Dat is te danken aan dertig jaar forse immigratie. In 1992 mikte de regering van Brian Mulroney op 250 duizend nieuwkomers per jaar. Jean Chrétien en Paul Martin handhaafden die doelstelling. Stephen Harper en Justin Trudeau hebben de ambitie verder verhoogd, tot 300 duizend immigranten en vluchtelingen per jaar. Het gevolg is, zoals iedereen weet, dat vandaag de dag een op de vijf Canadezen niet in Canada geboren is.

Hierin verschillen we van de meeste ontwikkelde landen en vele ontwikkelingslanden. In 2060 zal Canada ongeveer evenveel inwoners tellen als Italië, dat volgens de Afdeling Bevolking van de Verenigde Naties zal slinken van de huidige 60 miljoen naar 50 miljoen. De Europese bevolking wordt uitgehold door de aanhoudende vrees voor hoge immigratieaantallen in combinatie met lage vruchtbaarheidscijfers. Sommige uitzonderlijk xenofobe Oost-Europese landen zullen daar het meest onder lijden. Bulgarije zal tussen nu en 2060 de helft van zijn bevolking verliezen.

Maar Europa staat hierin niet alleen. In 2060 zal de bevolking van Japan zich in een vrije val bevinden, van net iets minder dan 130 miljoen tot net iets meer dan 100 miljoen, en aan het eind van deze eeuw nog maar 80 miljoen. Ook Zuid-Korea, Singapore en Thailand zullen hun bevolking zien slinken. Zuiver getalsmatig zal China het grootste verlies lijden, van een piek van 1,4 miljard rond 2030 naar 1,25 miljard in 2060. Dat scheelt 150 miljoen mensen.

Chinees-Canadese jongeren tijdens de jaarlijkse Canada Day-optocht in Montreal. – © Graham Hughes / HH
Chinees-Canadese jongeren tijdens de jaarlijkse Canada Day-optocht in Montreal. – © Graham Hughes / HH

Veel demografen verwachten dat de afname van de nationale bevolkingscijfers eerder zal intreden en groter zal zijn dan de voorspellingen van de VN.

Al deze niet-geborenen zullen de druk op het milieu verlichten. Maar ze zullen ook voor economische problemen zorgen, net zoals de toenemende levensverwachting en de lagere vruchtbaarheidscijfers de gezondheidszorg en de pensioenstelsels zullen ondermijnen. Een tekort aan jonge stellen met kinderen zal de markt voor huisvesting, luiers en andere baby- en kinderartikelen verkleinen. Het tekort aan arbeidskrachten zal toenemen, al zal dat gedeeltelijk worden gecompenseerd door de toenemende productiviteit.

Sommige mensen geloven dat de bevolkingsafname kan worden tegengegaan door vrouwen aan te moedigen meer kinderen te krijgen. Maar ondanks fanatieke pogingen in Zweden, Singapore en elders is geen enkele regering erin geslaagd het vruchtbaarheidscijfer weer op 2,1 te brengen. En als je er goed over nadenkt, is het beledigend een vrouw om te kopen om in het belang van de natie nog een derde kind te krijgen.

Immigratie alleen is niet het antwoord op bevolkingsafname. Als de oorspronkelijke bevolking zich niet vierkant achter het multiculturalisme schaart, zullen immigranten er wellicht niet in slagen te integreren en zich terugtrekken in verarmde en rancuneuze etnische enclaves – iets wat we ook in delen van Europa zien.

Magisch mengsel

Canada heeft deze valstrik grotendeels ontweken door nieuwe Canadezen van over de hele wereld te halen in plaats van voornamelijk uit één regio, waardoor de diversiteit werkelijk wordt gewaarborgd.

Maar dit magische mengsel van hoge immigratieaantallen en multiculturele diversiteit moet steeds weer worden verdedigd en uitgelegd. De Verenigde Staten zouden hun bevolking de komende decennia ook moeten zien groeien – aan het eind van deze eeuw zou de bevolking van China minder dan twee keer zo groot kunnen zijn dan die van de VS – maar president Trump zet die toekomst op het spel met zijn pogingen om de Amerikaanse grenzen en geesten hermetisch af te sluiten.

Elke dag moeten we pleiten voor een multicultureler Canada. We moeten afspreken om dat samen te doen. Het alternatief is stagnatie en verval.

Auteur: John Ibbitson

John Ibbitson (1955) is politiek journalist 
en columnist voor The Globe and Mail. 
Hij schreef verschillende boeken, 
waaronder een biografie van voormalig Canadees premier Stephen Harper.

Dit artikel van John Ibbitson verscheen eerder in The Globe and Mail.
Recent verschenen
Een remedie tegen navelstaren?
Schrijf je in voor onze nieuwsbrief.
Onze nieuwsbrief wordt wekelijks verzonden.
inschrijven

360 heeft 1000 nieuwe leden nodig

Deze maand bieden wij daarom een deel van onze artikelen gratis aan. Zo kunt u vast kennismaken met ons aanbod. Leden blijven toegang houden tot onze maandelijkse digitale editie en het archief.