• 360 Magazine
  • Reader
  • Wereldnieuws

Wereldnieuws

360 Magazine | Amsterdam | 01 oktober 2019

Actuele gebeurtenissen wereldwijd, in woord, beeld en citaat.

​​​​​​​ © Carsten Koall / Getty
​​​​​​​ © Carsten Koall / Getty

SLOWAKIJE | President zet milieu op de agenda

In Slowakije worden begin volgend jaar verkiezingen gehouden. Behalve onderwerpen als corruptie en de opkomst van extreemrechts staat voor het eerst het milieu op de agenda, met dank aan de nieuwe president.

Eind vorig jaar nog werden activisten hard aangepakt na vreedzame protesten tegen de effecten van lokale mijnbouw, en de ‘groene golf’ die na de Europese Parlementsverkiezingen in veel landen zichtbaar werd, ging nog grotendeels aan Slowakije voorbij. Maar in juni, na de moord op onderzoeksjournalist Ján Kuciak, die banden tussen politici en georganiseerde misdaad onderzocht, werd Zuzana Caputová tot president gekozen. Zij had naam gemaakt als advocaat die een stortplaats voor giftig afval wist te voorkomen; na haar verkiezing stelde ze een oud-directeur van Greenpeace Slowakije aan als adviseur. Sindsdien gaat het snel: Slowakije is het eerste land in de Visegrad-groep dat een EU-plan voor CO2-neutraliteit in 2050 ondersteunt en milieupolitiek staat inmiddels bij bijna alle belangrijke partijen op de agenda.

(Balkan Insight, Bratislava)

© Getty
© Getty

CHINA | ‘Zeester’ van Hadid goed voor jaarlijks 100 miljoen passagiers

Op 25 september opende de Chinese president Xi Jinping de grootste luchthaven ter wereld, Beijing Daxing International Airport, ontworpen door de in 2016 plotseling aan een hartaanval overleden Brits-Iraakse architecte Dame Zaha Hadid. De aankomst- en vertrekhallen zijn gevestigd in één gebouw met vijf vleugels – een vorm die het de bijnaam ‘zeester’ heeft opgeleverd – met een oppervlakte van zo’n 1 miljoen vierkante meter, dat zich bevindt op een terrein van 47 vierkante kilometer. Het vliegveld moet op korte termijn jaarlijks zo’n 72 miljoen passagiers en zo’n 2 miljoen ton aan vracht gaan vervoeren. Het doel is om dit op lange termijn uit te breiden naar 100 miljoen passagiers. Of het klimaat nou opwarmt of niet.

(360, Amsterdam)

VERENIGDE STATEN | Eten op z’n Oostduits

Restaurant Walzwerk in San Francisco is waarschijnlijk het enige DDR-restaurant in de VS en mogelijk in de hele wereld. Buiten hangt een bord met de beroemde tekst ‘You are leaving the American sector’ en binnen sta je plots achter het IJzeren Gordijn, in een geur van bratwurst, sauerkraut en aardappelsoep. Er hangen afbeeldingen van Lenin, Marx, Engels en Honecker, het meubilair is spartaans en overal staan memorabilia als mini-Trabanten en figuurtjes van Sandmännchen.

Christiane Schmidt, die opgroeide in de voormalige DDR-deelstaat Thüringen en tijdens de val van de Muur in Oost-Berlijn woonde, opende Walzwerk in 1999, samen met Isabell Mysyk. Hun menu is een ode aan de gerechten die hun moeders en grootmoeders maakten. ‘Mensen die in Oost-Duitsland woonden zijn verbluft als ze hier binnenkomen,’ zegt Schmidt. ‘Ik heb verschillende klanten horen zeggen dat het is alsof ze de woonkamer van vrienden in de DDR binnenlopen. Dat beschouw ik echt als een compliment.’

(Gastro Obscura, New York)

© Majdi Fathi / Getty
© Majdi Fathi / Getty

ISRAËL | Verdienen aan gevangenissen

Het Israëlische gevangenissysteem lijkt sterk op het Amerikaanse wat betreft de rol van de commercie, schrijft Al Jazeera. In Israël verdienen zeker 22 bedrijven aan het opsluiten van Palestijnen op de bezette Westelijke Jordaanoever, meldt onderzoekscentrum Who Profits, dat bedrijven controleert die zijn betrokken bij de Israëlische bezetting van Palestijnse en Syrische gebieden. Het gaat om bedrijven die beveiliging, communicatie, opslag en maaltijden leveren aan gevangenissen. In de VS maken volgens belangenorganisatie Worth Rises ongeveer vierduizend particuliere bedrijven winst in het ‘gevangenis-industriële complex’.

Daar  zitten er circa 2,3 miljoen mensen achter de tralies, meer dan waar ook ter wereld. Volgens activisten profiteren particuliere bedrijven in beide landen vooral van de opsluiting van raciaal geprofileerde groepen.

(Al Jazeera, Qatar)

EUROPA | En de boer, hij digitaliseert voort

Net als topatleten volgen melkkoeien nauwgezette voedingspatronen. ‘Meer eiwitten of minder koolhydraten zie je terug in de melkproductie,’ aldus Robbie Walker van Keenan Systems, een Iers bedrijf dat mengvoederwagens maakt. Daarom is zijn bedrijf aan het digitaliseren. Samen met chipmaker Intel heeft Keenan een computer ontwikkeld die op zijn voederwagens kan worden aangesloten. Sensoren op de wagen wegen wat de boer de koeien voorzet en vergelijken dat met gegevens die voedingsdeskundigen bijhouden over de behoeften van individuele dieren. In geval van grote afwijkingen ontvangt de boer een sms.

Cainthus, een ander Iers bedrijf, gebruikt camera’s om koeien in de stal en in het weiland te volgen en past zelflerende systemen toe voor beeldanalyse. De technologie is gevoelig genoeg om individuele dieren te volgen en boeren te waarschuwen als een koe niet eet of gedrag vertoont dat op ziekte kan wijzen.

Het Oostenrijkse bedrijf smaXtec gaat nog een stap verder, met sensoren die door koeien kunnen worden ingeslikt. De sensor nestelt zich in het reticulum, een van de vier magen van een koe, en blijft daar zitten om onder meer lichaamstemperatuur, beweging en maagzuur te meten. De resultaten worden geüpload wanneer de koe zich in de buurt van een draadloze detector bevindt. Aan de hand van de gegevens kan worden gedetecteerd wanneer koeien tochtig zijn en kunnen ziekten worden geïdentificeerd voordat de boer ze signaleert. Een nieuwe sensor, die volgend jaar uitkomt, biedt de mogelijkheid om de gehele spijsvertering te volgen.

(The Economist, Londen)

De ruïne van een moskee in Palu die  vorig jaar werd verwoest door de aardbeving en tsunami op 28 september. © Hariandi Hafid / HH
De ruïne van een moskee in Palu die vorig jaar werd verwoest door de aardbeving en tsunami op 28 september. © Hariandi Hafid / HH

MONDIAAL | Bodemwijziging tegen aardbevingen

Nadat Sulawesi in Indonesië vorig jaar door een krachtige aardbeving was getroffen, gebeurde er iets angstaanjagends in de buurt van de kuststad Palu: een enorm deel van de bodem werd vloeibaar, waardoor wegen, auto’s en honderden tot duizenden huizen werden opgeslokt. Dit fenomeen, dat bekend staat als liquefactie, treedt op wanneer vochtige, losse grond zijn structurele samenhang verliest als gevolg van een plotselinge schok zoals een aardbeving.

Doorgaans passen ingenieurs rigoureuze methodes toe om dergelijke effecten te voorkomen, bijvoorbeeld door de bodemstructuur te verstevigen met stenen kolommen en specie, of door de bodem met zware gewichten aan te plempen.

Een team van wetenschappers van de Portland State-universiteit is nu bezig met proeven op moleculair niveau, in een poging te voorkomen dat de bodem vloeibaar kan worden. De methode, microbieel geïnduceerde desaturatie genoemd, behelst het injecteren van de bodem met voedingsstoffen waardoor de groei van bepaalde bacteriën wordt gestimuleerd. Hierdoor ontstaan luchtzakken in de grond, net zoals gist die in brooddeeg veroorzaakt, en daardoor kan de bodem niet verzadigd raken met water.

Vanwege het niet-invasieve karakter van deze methode hopen de onderzoekers dat hun microbiële techniek uiteindelijk kan worden toegepast in gebieden die kwetsbaar zijn voor liquefactie, vooral daar waar al infrastructuur zoals wegen en gebouwen aanwezig is en de bodem dus niet gemakkelijk op andere manieren kan worden verstevigd. Gevraagd op wat voor plekken dat zou kunnen zijn, zegt een van de onderzoekers: ‘Wereldwijd is er voor biljoenen dollars aan infrastructuur in gevaar. Mijn antwoord is dan ook: overal.’

(Vice Motherboard, New York)

WAT ZIJ ZEGGEN OVER… De Oostenrijkse verkiezingen

Philip Oltermann, chef Berlijnse redactie

‘De steun voor de FPÖ is met meer dan eenderde gedaald; daarmee is deze extreemrechtse partij afgestraft voor het corruptieschandaal dat de regering ten val bracht. Voormalig kanselier Sebastian Kurz (33) wordt opnieuw de jongste leider ter wereld, nu zijn conservatieve Volkspartij (ÖVP) op 37,1 procent staat. De andere grote winnaars zijn de Groenen, die met 14 procent hun beste verkiezingsresultaat behaalden. De centrum-linkse SPÖ zakte naar een historisch lage 21,7 procent, maar blijft de een-na-grootste partij.’

Peter Münch, correspondent

‘Veel politieke waarnemers noemen het zoeken naar een coalitie de kwelling van verkiezingen, een keuze tussen pest, cholera en ebola. Kurz bevindt zich in de comfortabele positie dat er feitelijk geen meerderheid tegen hem is, omdat iedereen behalve zijn ÖVP een alliantie met de rechts-populistische FPÖ uitsluit. Niemand sluit een alliantie met de ÖVP uit en uiteindelijk wil iedereen regeren. Als Kurz een coalitie van winnaars wil vormen, moet hij deelnemen aan een groot experiment: een coalitie met de Groenen.’

Pauline Bock, journalist

‘Een optie voor Kurz is om een coalitie met de Groenen te vormen. Volgens politicoloog Richard Luther een keuze voor ‘innovatie’, waarmee de partij van Kurz de boodschap afgeeft klaar te zijn voor verandering: een coalitie met de Groenen zou landelijk gezien nieuw zijn. Rechtsgeleerde Stefan Brocza meldt dat ze op lokaal niveau al samenwerken, bijvoorbeeld in Tirol. Maar de keuze voor de Groenen is een uitdaging voor Kurz: hij zal mee moeten gaan in hun pro-EU-houding en zijn retoriek tegen immigratie moeten temperen.’

Martin Kotynek, hoofdredacteur

‘De verkiezingscampagne bood weinig nieuwe ideeën voor de dringende kwesties van onze tijd. De komende tijd wordt duidelijk of Oostenrijk een regering kan vinden die het land kan leiden in barre tijden. Dit wordt de test voor Sebastian Kurz. Hij werd beloond voor zijn werk in goede economische omstandigheden. Maar de Duitse economie, waarvan Oostenrijk sterk afhankelijk is, krimpt. Het handelsconflict tussen de VS en China wordt voelbaar. De klimaatcrisis vereist snelle beslissingen. Oostenrijk heeft daarvoor een stabiele regering nodig.’

Dit artikel werd samengesteld door .
Recent verschenen
Een remedie tegen navelstaren?
Schrijf je in voor onze nieuwsbrief.
Onze nieuwsbrief wordt wekelijks verzonden.
inschrijven

360 heeft 1000 nieuwe leden nodig

Deze maand bieden wij daarom een deel van onze artikelen gratis aan. Zo kunt u vast kennismaken met ons aanbod. Leden blijven toegang houden tot onze maandelijkse digitale editie en het archief.