In veel talen is er nog geen Bijbel beschikbaar

De Bijbel is al het meest vertaalde boek ooit – hij is volledig beschikbaar in meer dan 750 talen – maar christenen zouden hem graag naar alle ongeveer 7000 levende talen vertaald zien. Om dat te bereiken, zetten ze een nieuw instrument in: AI. Dat schrijft The Economist.

De Bijbel vertalen is een moeizaam en tijdrovend proces. In 1999 schatte zendingsorganisatie Wycliffe dat het 150 jaar zou duren om een vertaalproject in elke resterende taal te starten. Hun model vereiste dat missionarissen naar het buitenland gingen, een taal leerden en de Bijbel daarin vertaalden – een proces dat tientallen jaren zou duren.

AI kan de zaken aanzienlijk versnellen. Volgens sommige schattingen zou het twee jaar duren om met behulp van een LLM een gepolijste vertaling van het Nieuwe Testament te produceren en zes jaar om hetzelfde te doen met het Oude Testament. Zendingsorganisaties streven er nu naar om tegen 2033 ten minste een deel van de Bijbel in elke taal vertaald te hebben.

Aanbiedingen 360 artikel — 360 aanbieding: 3 maanden digitaal voor maar 15 euro.

Toch blijken sommige talen voor AI moeilijk te vertalen, omdat ChatGPT nog nooit teksten in die taal heeft gezien. Soms moeten vertalers zelf input aanleveren, bijvoorbeeld door delen van de Bijbel met de hand te vertalen. Verder is creatieve vrijheid noodzakelijk, aangezien AI moeite heeft met namen, abstracte concepten en metaforen en geen verstand heeft van cultuurverschillen.

Sommige christenen hebben twijfels over het gebruik van AI: ze vrezen dat het de rol van de Heilige Geest zou kunnen vervangen in wat een heilige taak zou moeten zijn. Anderen stellen dat het vertaalproces nog steeds veel taalkundige en tekstuele taken vereist die allemaal door mensen worden uitgevoerd.

Dit artikel van Marc van Rijswijk verscheen eerder in The Economist.