Geweld is (soms) nodig

Apple Daily / 360  | 28 November 2019 - 10:0028 Nov - 10:00

Naast rationele overwegingen zijn er ook emoties in de Hongkongse opstand. Die leiden soms tot de romantisering van geweld. Maar is dat geweld gerechtvaardigd?

» Lees dit artikel in de Reader

Een groot advocaat liet onlangs weten het niet eens te zijn met zijn collega’s: volgens hem ‘romantiseren’ zij de gewelddaden van sommige demonstranten [de vicepresident van de Hongkongse orde van advocaten, Edwin Choy Wai-bond, nam op 12 oktober zijn ontslag].

Het recht kijkt louter naar de feiten en baseert zich op rationele overwegingen. Geweld is geweld en het is aan de rechter om te bepalen welke straf daarop staat.

Edwin Choy heeft op zich geen ongelijk. Zo ontsiert graffiti in agressieve kleuren en met stuitende afbeeldingen, zoals je die in grote westerse steden als New York overal op de muren ziet, overduidelijk de publieke ruimte. Degenen die die aanbrengen begaan daarmee een strafbaar feit. Maar er zijn ook vrijzinnige en vooruitstrevende kunstenaars die oprecht vinden dat zij deze moderne steden met hun werk verfraaien.

Naast rationele overwegingen zijn er ook emoties. Die leiden soms tot de romantisering van geweld. In de jaren zeventig regisseerde Chang Cheh in Hongkong een reeks films waarin de huidige generatie een ‘esthetiek van geweld’ ontdekt. Later zou regisseur John Woo die perfectioneren. In een van zijn films zit een scène in een kerk die cultstatus heeft gekregen. We zien daarin een moordenaar in zwarte mantel zich razendsnel
verplaatsen en het vuur openen. Met wapperende haren wentelt hij om zijn as en een opgeschrikte witte duif vliegt weg. Jongeren vinden het prachtig.

MOGEN WE EVEN JE AANDACHT?
Dit artikel krijg je van 360 cadeau. We geloven dat internationale context leidt tot een beter begrip van de wereld om ons heen. Daarom zijn we blij als je dit artikel voor ons deelt. Nog blijer zijn we als je je bij ons aansluit: Probeer nu 5 nummers voor maar 15 euro. Duurt een paar minuten, stopt automatisch.
Bedankt

De romantisering van geweld kan mensen in het echte leven zelfrespect geven, en een gevoel van rechtvaardigheid. Helaas groeit het bijna elke generatie weer uit tot een soort religie.

Hoe had anders Les Misérables van Victor Hugo een klassieker kunnen worden, hoe zou de Parijse Commune nog altijd als een rechtvaardige zaak kunnen gelden? Hoe hadden [de Chinese dichteres en revolutionair] Qiu Jin en de jonge Wang Jingwei [medewerker van Sun Yat-sen] anders hun heldenstatus bereikt?

Zelfs in de film De oprichting van een partij [gemaakt ter ere van de negentigste verjaardag van de Chinese Communistische Partij] wordt, wanneer het gaat over de arbeidersopstanden in Chinese steden in 1927 onder leiding van de Communistische Partij, de actie van een groep jonge militieleden zozeer ‘verfraaid’ dat het oudere revolutionairen tot tranen toe roert.

De westerse romantiek inspireerde Lenin en Che Guevara, en nu dus ook weer de jongste opstanden, die op een catastrofe lijken uit te draaien.

De Chinezen romantiseren eerder te weinig dan te veel. Ze denken op de trein te springen van de westerse romantiek, maar vergissen zich in het perron en het tijdstip van vertrek. Ze zijn de weg kwijt, terwijl de eenentwintigste-eeuwers wel in contact staan met wat er in de wereld gebeurt.

Met onrecht heeft dat alles weinig te maken, wel met een breder probleem, namelijk de culturele tragiek van een volk. Een autoritaire macht, honderd jaar geleden onder een romantisch gesternte geboren, bezit nu een weerzinwekkend grote macht over een heel land. De jongste generatie pikt dat niet langer: ‘Ook ik heb recht op romantiek en erken daarom de uwe niet langer!’

Context

Een wetsvoorstel dat uitlevering aan de Volksrepubliek China mogelijk maakt, was in juni voor duizenden inwoners van Hongkong de aanleiding om de straat op te gaan. Het hoogtepunt op 16 juni, toen twee miljoen mensen kwamen demonstreren, is al lang achter de rug en de confrontaties worden steeds grimmiger, terwijl een politiek antwoord uitblijft. Na vijf maanden van onophoudelijke protesten hebben de Hongkongers niet meer weten te bereiken dan de intrekking van het wetsvoorstel over uitlevering. Ze blijven bij hun verdere eisen: echt vrije verkiezingen en een onafhankelijk onderzoek naar het politiegeweld van de afgelopen maanden.

De slogan ‘samen ten onder’ geeft aan hoe vastberaden de manifestanten zijn. Nog steeds gaan ze elk weekend en elke avond de straat op. Op 31 oktober kwam een plenum van het centraal comité van de Communistische Partij met een verklaring. De tekst biedt geen ruimte voor onderhandelingen, maar kiest juist voor een verdere verharding van het officiële standpunt. 

Auteur: To Kit

Apple Daily
Hongkong | dagblad | oplage 195.941

Prodemocratische en anti-regeringsgezinde tabloid. Sinds de 1 juli-protesten van 2003 is de Apple Daily zeer betrokken bij anti-Chinese demonstraties, zo ook bij de parapluprotesten van 2014.

» Abonneer u op onze nieuwsbrief: wekelijks berichten uit de buitenlandse pers in uw inbox.

Plaats een reactie

Demonstranten in Hongkong gebruiken hekken om barricades op te werpen. © Billy H.C. Kwok / Getty Images